مقاله تحلیلی: آجر نسوز – مشخصات، انواع و کاربردها

مقاله تحلیلی: آجر نسوز – مشخصات، انواع و کاربردها

آجر نسوز نوع خاصی از آجر ساخته‌شده با استفاده از خاک رس نسوز بوده و دارای مقاومت خوبی در برابر درجه حرارت بالا است که در کوره‌ها، تنورها، شومینه ­ها و آتشدان‌ها استفاده می ­شود. این آجرها به نحوی شبیه به آجر معمولی تولید می­ شوند، با این تفاوت که در فرآیند پختن آجر نسوز، در معرض دمای بسیار بالا قرار می‌گیرد.

در این مقاله به توضیح مخلوط خاک رس نسوز برای ساخت آجرهای نسوز، خواص، انواع و کاربردهای این نوع آجر می‌پردازیم.

خاک رس نسوز برای ساخت آجرهای نسوز

از خاک رس نسوز برای ساخت آجر­های نسوز استفاده می‌شود و عموماً می‌توان آن را زیر رگه ­های زغال‌سنگ یافت. خاک رس نسوز شامل دو عنصر اصلی سیلیس و آلومینا است که درصد سیلیس آن 60 تا 70 درصد و درصد آلومینا آن 25 تا 35 درصد متغیر است.

بعضی از عناصر دیگر مانند اکسید کلسیم، منیزیم، آهن، پتاسیم و تیتانیوم نیز در خاک رس نسوز وجود دارد؛ اما به‌هرحال درصد این عناصر نباید بیشتر از 5٪ ­باشد.

خاک رس نسوز را می‌توان به سه نوع بر اساس ظرفیت مقاومت در برابر آتش­ سوزی طبقه ­بندی کرد:

  • خاک رس نسوز با درجه حرارت بالا
  • خاک رس نسوز با درجه حرارت متوسط
  • خاک رس نسوز با درجه حرارت پایین

ظرفیت­ مقاومت در برابر آتش­ برای خاک­های رس نسوز مختلف در جدول زیر ارائه شده است.

آجر نسوز – مشخصات، انواع و کاربردها

 خصوصیات آجر نسوز

  •  رنگ آن‌ها سفید یا زرد کم‌رنگ است.
  • ابعاد این نوع آجر در بازه از 2.54.59 اینچ تا 2.252.759 اینچ قرار دارد.
  • یک آجر نسوز معمولی حدود 30 تا 35 نیوتن وزن دارد.
  • مقاومت فشاری آجر نسوز بین 200 تا 220 نیوتن بر مترمربع هست.
  • درصد جذب آب آن از 5 تا 10 درصد متغیر است.
  • مقاومت شیمیایی خوبی دارد.

 انواع آجر نسوز

آجر نسوز به‌طور عمده به سه دسته تقسیم می‌شود:

  • آجر نسوز اسید دار
  • آجر نسوز اساسی
  • آجر نسوز طبیعی

آجر نسوز اسیدی

آجر نسوز اسیدی به‌عنوان آجر مقاوم در برابر اسید شناخته می­ شود و از آن به‌خصوص در مواردی که نیاز به مقاومت در برابر حملات اسیدی مواد شیمیایی و یا آب‌وهوا باشد، استفاده می ­شود.

به‌طورکلی، آجر نسوز معمولی آجر ساخته‌شده از خاک رس نسوز طبیعی است که م ی­تواند برای آجر اسیدی مناسب باشد، اما اگر مقاومت بیشتری در برابر اسید نیاز باشد، باید مقدار زیادی از سیلیکا به خاک رس نسوز اضافه  ­شود که ممکن است حتی تا 97 درصد از ترکیب را شامل شود. ممکن است به دلیل چسبندگی 1 تا 2 درصد آهک نیز اضافه شود.

آجرهای اسیدی نیز همچنین برای مدت طولانی در دمای بالا پخته می‌شوند.

آجر نسوز اصلی

این آجرهای نسوز در برابر خوردگی و مواد شیمیایی مقاومت خوبی دارند. این اجرها نیز حاوی مقادیر زیادی منیزیم هستند و از آهک درون آن‌ها به‌عنوان ماده چسبنده استفاده می­شود. انواع مختلفی از این اجر شامل اجر منیزیم دار، آجر دارای منیزیم کربن، آجر دارای منیزیم کروم و ... وجود دارد.

این آجر نسوز مقاومت خوبی در برابر گازهای اسیدی و همچنین خوردگی دارد. دو نوع آجر نسوز طبیعی بنام اجر آلومینا و آجرهای کرومیت وجود دارد. آجرهای آلومینا بالا دارای مقدار زیادی آلومینا هستند، در حالی که آجرهای کرومیت حاوی کروم، اکسید آهن، سیلیکا، بوکسیت (هیدروکسید آلومینیوم آهن­دار) و سنگ‌آهن در اندازه‌های مختلف هستند.

آجر نسوز طبیعی

این آجر نسوز مقاومت خوبی در برابر گازهای اسیدی و همچنین خوردگی دارد. دو نوعآجر نسوز طبیعی بنام اجر آلومینا و آجرهای کرومیت وجود دارد. آجرهای آلومینا بالا دارای مقدار زیادی آلومینا هستند، در حالی که آجرهای کرومیت حاوی کروم، اکسید آهن، سیلیکا، بوکسیت (هیدروکسید آلومینیوم آهن­دار) و سنگ‌آهن در اندازه‌های مختلف هستند.

کاربرد آجرهای نسوز

آجرهای نسوز در موارد زیر استفاده می­ شوند.

  • برای پوشش سطوح داخلی کوره‌ها، تنورها، دودکش‌ها و غیره استفاده می‌شود.
  • برای ساخت سازه‌های مقاوم در برابر آتش و در نتیجه کاهش آسیب سازه­ای در آتش‌سوزی.
  • برای پوشش داخلی اجاق‌ها.
  • به‌عنوان یک ماده عایق برای کوره، اجاق­ها (به علت هدایت گرمائی پایین).

 منبع

 نوشته شده توسط تیم مترجمین موسسه 808

 اگر دوست دارید به تیم مترجمین 808 بپیوندید، با ما تماس بگیرید.

دریافت فایل PDF مقاله برای اعضای VIP رایگان است. سایر کاربران با پرداخت ۵۰۰ تومان می توانند اقدام به دریافت این فایل کنند.

PDF

برای مشاهده کامل این محتوا می بایست مبلغ مورد نیاز را از اعتبار خود پرداخت کنید

برای کاربران ویژه رایگان است

نوع فایل دریافتی :
PDF
اعتبار مورد نیاز : 500 تومان
500 تومان
پرداخت 500 تومان و مشاهده محتوا
درباره نویسنده
عکس‌های farghadani

ابوالفضل فرقدانی

کارشناس ارشد سازه
سوالات مرتبط
عکس کاربر
2پاسخ
ناگونیا بودن دیوار
سلام راه اصلاح ناگونیا بودن دیوار یا بازشو چیست ؟
عکس کاربر
0پاسخ
کاشی P8
سلام معنی P8 و GT12 در پشت کاشی ها چیست ؟
ورود به بخش پرسش و پاسخ
  • برای ارسال دیدگاه وارد شوید یا ثبت نام کنید .
  • Comments

    در دانشنامه 808 بیشتر بخوانید ...

    تقویم آموزشی

    8 ارديبهشت 1398
    مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی
    10 ارديبهشت 1398
    بخش مهندسی راه، ساختمان و محیط زیست دانشکده مهندسی دانشگاه شیراز
    10 ارديبهشت 1398
    گروه طرح و ساخت مهرگان
    11 ارديبهشت 1398
    سازمان نظام مهندسی استان آذربایجان شرقی
    12 ارديبهشت 1398
    موسسه 808
    31 ارديبهشت 1398
    دانشگاه جامع علمی کاربردی سازمان همیاری شهرداری ها
    20 خرداد 1398
    انجمن سازه‌های فولادی ایران
    30 خرداد 1398
    دبیرخانه دائمی کنفرانس
    25 تير 1398
    دانشگاه ارومیه - انجمن آبخیزداری ایران
    20 آبان 1398
    پژوهشگاه بین‌المللی زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله

    موسسه 808 نماینده موسسات جهانی در ایران

    پکیج استثنایی 808